կարճ լուրեր

50 Ամեակի Յանձնախումբ

kondak toonian temakan srbazan1 Srbazan2 sasoonmank sardarabad suren perio peria mshakoit mshakoit2 oogerz prnTikran homenntmen espahan garoon ararat tehran 1 akoonk alik atrpetakani tem1 atrpetakani tem2 araratjoogaoogerz grigor1 grigor2 grigor3 grigor4 

Ð ² Ú   ú ¶ Ü à ô Â Ú ² Ü   Ø Æ à ô Â Ú à ô Ü

 

      A R M E N I A N   R E L I E F   S O C I E T Y

—————————————————————–

ք. Երևան                                                                                                     10. 12. 2013թ.                                                                                 

                                                                                                              Նամակ թիվ 95

 

 

Հայ Մշակութային Միության

Հարգարժան կազմ,

 

Ուղերձ

 

            Հայ Մշակութային §Սիփան¦ Միության հիմնադրման 50 ամյակի հարգարժան Վարչությանը սփյուռքում հայապահպանման մեծ դեր է վերապահված` մեր եկեղեցիների, դպրոցների և միությունների:

 

Հայ Մշակութային §Սիփան¦ Միությունը հանդիսանում է 9-րդ կարևոր միավորումներից մեկը, որ ամբողջ 50 տարվա ընթացքում հայակերտման անգնահատելի դեր է խաղացել թեհրանահայության կենտրոնում:

 

Ջերմորեն շնորհավորելով Միության 50 ամյակը, մաղթում ենք նորանոր հաջողություններ և վերելքներ նրա ազգանվեր գործում:

 

 

 

 

ՀՕՄ-ի Հայաստանի Շրջանային Վարչություն

 

 

 

 

Հ.Մ.ՍիփանՄիութեանՅարգելիՎարչութիւն

 

ՅոբելենականհանդիսութիւնըկազմակերպողՅարգելիՅանձնախումբ

 

Եւ

 

Սիրելիընկերներ,

 

 

 

ՍրտագինսիրովշնորհաւորումեմբոլորիսՀայՄշակութայինՍիփանՄիութեան 50 տարիներիազգանւէրգործունէութիւնըեւշնորհակալութիւններսուերախտագիտութիւնսյայտնում՝ այնբուռնուերջանիկտարիներիհամարորՍիփանըպարգեւեցինձուիրյարկիներքոյգտնւողհամախմբւած՝ մանուկ, պատանի­երիտասարդներին, որոնքամենայննւիրւածութեամբպատրաստէինստանձնելույանձնարարութիւններ՝ յանունՍիփանիգաղափարներիիրականացմանըեւդապատահականչէրորովհետեւՍիփանըգիտակցումէրիրառաքելութեանդէրնուկարեւորութիւնը՝ սերունդներդաստիարակելազգայինոգովուհայեցինկարագրով, որըպիտիլինէրգրաւականը՝ազգապահպանման։

 

ԱյսպիսովՍիփանՄիութեան 50 տարիներիգործունէութիւնըիրմեծդէրն է ունեցելազգային­հասարակական, մարզական­մշակութայինկեանքիձեւաւորմանեւզարգացմանգործում։

 

ՍիրելիՍիփանիրանահայհամայնքումներդրածդբազմաբեղունաշխատանքիշնորհիւմիշտվայելելեսմերժողովրդիսէրը, յարգանքնուվստահութիւնը։

 

Վարձքդ ի կատար,

 

Ճանապարհդդալար։

 

Յարգանօք՝

 

ՄանուշԱբրահամեան

 

4Հոկտեմբեր 2013

 

 

 

 

 

ՀԱՅ ՄՇԱԿՈՒԹԱՅԻՆ ՍԻՓԱՆ ՄԻՈՒԹՅՈՒՆ

Մերժողովրդիյուրահատուկվիճակիցելած, մերբոլորգործերըևսյուրօրինակենույուրահատուկ: ԲացառությունչէնաևՀայՄշակութայինՍիփանՄիությանստեղծումնուհարատևումը:

Հայաստաններգաղթելուսիրույնգյուղականկայքնուինչքըթողած և Թեհրանշտապածբազմահարյուրհայընտանիքներ, կեսճանապարհինզրկվեցինիրենցնպատակինհասնելուց և ստիպվածապաստանեցինԹեհրանիարվարձաններում, որոնցիցմեկնէլներկայիսՍասունքաղաքամասնէր…

Քաղաքայինկյանքինանսովոր,գյուղականավանդականբարքերիկրողուժառանգողիրենցտեղնուդիրքըկորցրածբազմահազարհայորդիներիհամարինչորմինորտունէրհարկավոր…

Դրաանհրաժեշտությունընկատեցինառաջինհերթիննույնանմանճակատագրիենթարկվածերիտասարդսակայնմատաղսերնդիհայեցիդաստիարակմանհամարխիստմտահոգվածանհատներհանձինսընկ.`ՆորայրԷլսայանի, որիմտահղացմանըարձագանգեցինթէ’իրանմիջականհամախոհներնուընկերները և թէ’այնօրվաազգայինղեկավարությունը, որոնցիցկառանձնացնեիընկ. ԳրիգորԳրիգորյանին, որիանունընույնպեսշաղկապված է ՀայՄշակութայինՍիփանՄիությանհիմնադրմանհետ…

ՀայՄշակութայինՍիփանՄիությունըհիմնադրվեց: Դա 1963 թվականինէր:

Դանդաղ, սակայնհաստատակամէրՍիփանիհիմնադրումից ի վերնրաանցածուղին` սկսածներքին-կազմակերպչականհարցերիցմինչևմնայունկենտրոնատեղիունենալուտքնաջանաշխատանքը, որը ի վերջոարդյունավորվեց:

1979 թվականի, ԻրանիԻսլամականՀեղափոխությունը, պատճառդարձավ, որավելիուավելիզգանքՍիփանմիությանդերնունշանակությունըոչմիայնՍասունքաղաքամասի, այլ` համայնիրանահայությանկյանքում:

Արտերկրիցհապճեպվրահասածտարբերգաղափարներիտերուտարբերնպատակներհետապնդողմարդիկբոլորնէլքաջգիտակցումէին, որՍիփանըիրանահայությանսիրտն է. այնտեղիցպետք է սկսել…

Մենքևսգիտակցումէինքայդճշմարտությունը.Այդգիտակցությամբէր, որկրկնապատկեցինքմերուժերը, որպեսզիՍիփանըմնաիրբարձունքիվրա… Այդպեսէլեղավ… Սիփանըմնացբարձրուանհողդողդ…

            Սիփանիշուրջհավաքվեցինբոլորը, նույնիսկայնպիսիք, որոնքմինչայդերբեկմիությանդռնիցներսչեինմտել: Սկսվեցմիաննախադեպոգևորություն` ստեղծվածբարենպաստվիճակումմիությանկենտրոնատեղինընդարձակելուհամար: Մեկտարվաընթացքումմեկհարկանի և ընդամենըերկուսենյականոցմիությանշենքըվերածվեցերեքհարկանի`բազմաթիվսենյակներից, սրահներից, գրադարանից և նույնիսկվերջինհարկումմիությանպահակիհամարհարմարավետմիբնակարանիցբաղկացածմիգեղեցիկհամալիրհավաքատեղիի: Եւայսամենըմիայնմիությանշուրջըհավաքվածհայորդիների(միութենականկամոչ) սիրողական և անհատույցաշխատանքիումյուսհայրենակիցներիանվարաննվիրատվություններիհաշվին:

Ահաի տեսայդճշմարտությանէր, որբոլորը, նույնիսկմիությանդեմելածմոլորյալներըևսհամոզվեցին, որՍիփանըհամայնիրանահայությանսրտումուհոգումտեղունի, և նրադիմացմիայնումիայնպետք է խոնարհվել…

Եւայսոր, կանգնածենքկեսդարյապատմությունունեցողայսհսկայիառջև, որիանցածուղինհյուսված էբազումնվիրյալներիտքնաջանաշխատանքիբազմահազարթելերով…

Այսփառահեղժառանգությունըիրենցուսերինառած, այսորվասիփանականներընույնոգովունվիրումովշարունակելուենիրենցնախորդսերունդներիանցածուղին, այսանգամարդենմիանգամայննորպայմաններում` ԱզատուԱնկախՀայաստանիառկայությանպայմաններում…

Ուժուկորովիրենց…

                                                                                    Ս. Սուքիասյան

                                                                                    Նոյեմբեր 2013 թ. Երևան

 

 

 

 

Nov 1 at 5:07 PM

 

 

ԱվելիքանհինգտասնամյակիպատմությունունեցողՀայՄշակութայինՍիփանՄիությունըմիանհերքելիիրողությունէիրանահայությանՄշակութային-ՄարզականեւՀասարակականպատմությանմեջ:

ՄիպահհայեացքնետելովՍիփան-իանցածուղղունկհասկանանքթէ,<<Սիփան>>միությունըիրտարիներիգործունէությամբավելիէքանմարզամշակութայինմիություն:

 

Սիփանը`

Անձնազոհ, նվիրաբերողանձանցԴարբնոց,Կերտող,ՍնողուդաստիարակողօրրանէեղելհանունվեհգաղափարներիԱզգՀայրենիքԱնկախությունԱզատություն:                                                                

 

 Հարգանքով`ՇահենԲաղրամյան

 

                                                                                                           ՎիկտորՄանսուրյան.

                                         ԱՐԳԱՍԱԼԻՑ ՅԻՍՆԱՄԵԱԿ

ՆախորդդարերիընթացքինհայգաղթավայրերիկեանքումհայապահպանութեանոլորտումառաջնակարգդերակատարութիւնունէինՀայեկեղեցին և առհասարակնրամերձակայքումկառուցւածհայդպրոցը:

Յիշեալկառոյցներիդերըհամալրելունպատակովհիմնականում 19- րդդարիերկրորդկէսիցհանդէսեկանհայկականայլազանմիութիւններ:

Այդուհայկականդպրոցներիկողմիցնորսերնդինջամբածազգայինդաստիարակութեանգործըշարունակականդարձնելուհամար 20- րդդարուառաջինտասնամեակներից, սփիւռքահայշրջանակներումասպարէզիջանպատանեկա-երիտասարդականմիութիւններ:

ԱյստեսակէտիցարևմտահայգաղթօջախներումակնառուդերվերապահւեցլայնցանցերովօժտւածՀայՄարմնակրթականԸնդհանուրՄիութեանը (ՀՄԸՄ):

Թեհրանումայդդերըգերազանցապէսստանձնեց` 1944 թւականինհինգմիութիւններիմիաւորումիցկազմւածՀայՄշակութային<<Արարատ>>Միութիւնը (հետագայինԿազմակերպութիւն), որըիրնպատակասլացլայնգործունէութեամբ, մեծապէսբաւարարեցմերդեռատիսերնդիմշակութայինումարզականասպարէզներիպահանջները:

Շուտովնոյնանպատակմարզա-մշակութայինմիութիւններկազմւեցիննաևժամանակիհայահոծքաղաքներում:

Այնուհետև, ելնելովներգաղթիկասեցմանհետևանքովգյուղականշրջաններիցմայրաքաղաքիտարբերթաղերումհաստատւածբազմահազարհայութեանկարիքներիհրամայականից, հարկնկատւեցկազմակերպելտւեալվայրերիկրթականուազգային-հասարակականկեանքը: Եւչնայածվերոյիշեալբնակիչներիայնօրերիտնտեսականնեղպայմաններին, նրանք ի վիճակիեղանիրենցներդրումով և թեմիազգայինիշխանութեանհովանաւորութեամբուբարերարներիօժանդակութեամբարագկերպովկառուցելդպրոցներ: Հետագայիննաև`եկեղեցիներ:

Արդ, հարկէրլրացնելնորաստեղծթաղամասերիհայմատաղսերնդիդաստիարակութեանընպաստողհամապատասխանկառոյցները: Այդբացըծածկելուհամարանհրաժեշտնկատւեցկեանքիկոչելհամարժէքհաւաքավայրեր` միութիւններ:

ԱյսուղղութեամբառաջինարձագանգըհնչեցմայրաքաղաքիարևելեանհատւածումգտնւողՎահիդիէ, Զարքեշ, Նարմաքհայահոծթաղերից (հետագայինՍասունքաղաքամաս):

   1963 թւականինմիքանիգաղափարականանձանցմտահղացումով, <<Ալիք>>հաստատութեանաջակցութեամբ, հիմքըդրւեցՀայՄշակութային<<Սիփան>>Միութեանը, որըկեանքիկոչւելուցիսկոյնևեթիրշուրջըհամախմբեցշրջանիհոծթւովհիմնականումդեռահասսերնդիներկայացուցիչներ, ծաւալելովլայնուաշխոյժգործունէութիւն:

<<Սիփան>>միութիւնըթեհրանահայկեանքում, իրհիմնադրմանթւականով, բազմաբնոյթաշխատանքներիսահմաններով, իրտեսակիմէջհանդիսացաւ<<Արարատ>>կազմակերպութիւնիցյետոյերկրորդմիաւորը, այնպէսինչպէսՀայկականլեռնաշխարհում, իրբարձրութեամբՍիփանիլեռնագագաթըերկրորդն է Արարատիբարձունքիցյետոյ:

Բազմազանեն<<Սիփան>>միութեանգործունէութեանբնագաւառները.գրական-գեղարւեստական, մշակութային, մարզական, երգչախումբ, թատերական, սկաուտական, մանկական և երէցների և այլբաժիններ:

ՏասնամեակներիընթացքումՄիութիւնըծրագրել էբազմաթիւայլազանձեռնարկներ` ոչմիայնմիութենականների, այլնաևհասարակութեանլայնխաւերիհամար, ինչպէս` Ապրիլի 24, Մայիսի 28, Փետրւարի 18, Վարդանանք, Հայմշակոյթիօր, Նորտարի, ՍուրբԶատիկ, Տեառնընդառաջ և այլն: Նշելի է, որՄիութեանհրաւէրովմայրաքաղաքիմտաւորականներիկողմիցտեղիենունեցելնաևհասարակական և ազգայինուքաղաքականբովանդակութեամբդասախօսութիւններքաղաքամասիբնակիչներիհամար:

ԱկնբախէրՄիութեանցուցաբերածգործունէութիւննԻրանիիսլամականյեղափոխութեանօրերին, երբընդառաջելովազգ.Առաջնորդարանիկոչին և <<Ալիք>>օրաթերթիգծածուղուն, ՄիութիւնըկանգնեցԻրանիժողովրդիկողքին և իրանդամներըոչմիճիգչխնայեցինմասնակցութիւնբերելույեղափոխութեանյաջողութեանհամարտարւողպայքարին:

                                    _________________________________________

Կարևոր է յիշատակել, որՄիութեանգրկումհասակնետածուդաստիարակութիւնստացածմիշարքանդամներ, ընդգրկւեցինթեմիազգայինմարմիններումուժողովներում:

<<Սիփան>>-ը գոյատևեց և զարգացումապրեցիրանշահախնդիրպատասխանատուներիուպարտականութիւններվարողներիթափածբոլորանւէրջանքերիշնորհիւ:

Նրաանդամներըյիսունտարիներշնչւեցինուսնւեցինայնտեղտիրողնպատակասլացգաղափարներով, համամարդկայինբարոյականսկզբունքներով, արդարութեան, ազատութեան և ուրիշներիիրաւունքներըյարգելուբարձրարժէքիդեալներով:

Միութեաներկնակամարումկէսդարյարատևօրէնթևածեցինհամահայկականնշանակութեանանգերազանցելիըմբռնումները` Ապրիլի 24, Մայիսի 28, անկախութիւն, վերջիներկուտասնամեակներումնաևՍեպտեմբերի 21: ԱնդամներըսովորեցինյարգանքուերկրպագութիւնտածելդէպիՀայգիրնուգրականութիւնը, Հայոցպատմութեանէջերը:

ՆմանապէսնրանցուսուցանւեցյարգելունեցուկկանգնելԻրանիհողայինամբողջականութեանը և նրաժողովրդիանխախտիրաւունքներիպաշտպանութեանը:

Իրաւամբխիստխոշոր է <<Սիփան>>-ի կատարածդրականդերընորսերնդիհասարակականկրթութեանգործում:

Պատկանտարածքումիրվայելածմեծվստահութեանշնորհիւտարիներիընթացքումհազարաւորերիտասարդներբախելովնրադուռըմուտքգործեցինայնտեղ և մերւեցիննրաառաջադրածհասկացութիւններիհետ:

Յարգանքնրանւիրեալներին:

ԱյսօրևսՄիութիւնըշարունակելովիրհիմնադիրներիաւանդները` կանգնածամրակուռպատւանդանիվրայ, անյողդողդկերպով ի փառսմերժողովրդիշարունակում է իրարգասալիցերթը և ինչպէսերէկ,պատրաստակամ է անսակարկկերպովծառայելնրան:

ՇնորհաւորՀայՄշակութային<<Սիփան>>Միւթեանյիսնամեակը:

ԱՐԳԱՍԱԼԻՑՅԻՍՆԱՄԵԱԿ

ՆախորդդարերիընթացքինհայգաղթավայրերիկեանքումհայապահպանութեանոլորտումառաջնակարգդերակատարութիւնունէինՀայեկեղեցինևառհասարակնրամերձակայքումկառուցւածհայդպրոցը:

Յիշեալկառոյցներիդերըհամալրելունպատակովհիմնականում 19- րդդարիերկրորդկէսիցհանդէսեկանհայկականայլազանմիութիւններ:

Այդուհայկականդպրոցներիկողմիցնորսերնդինջամբածազգայինդաստիարակութեանգործըշարունակականդարձնելուհամար 20- րդդարուառաջինտասնամեակներից, սփիւռքահայշրջանակներումասպարէզիջանպատանեկա-երիտասարդականմիութիւններ:

ԱյստեսակէտիցարևմտահայգաղթօջախներումակնառուդերվերապահւեցլայնցանցերովօժտւածՀայՄարմնակրթականԸնդհանուրՄիութեանը (ՀՄԸՄ):

Թեհրանումայդդերըգերազանցապէսստանձնեց` 1944 թւականինհինգմիութիւններիմիաւորումիցկազմւածՀայՄշակութային<<Արարատ>>Միութիւնը (հետագայինԿազմակերպութիւն), որըիրնպատակասլացլայնգործունէութեամբ, մեծապէսբաւարարեցմերդեռատիսերնդիմշակութայինումարզականասպարէզներիպահանջները:

Շուտովնոյնանպատակմարզա-մշակութայինմիութիւններկազմւեցիննաևժամանակիհայահոծքաղաքներում:

Այնուհետև, ելնելովներգաղթիկասեցմանհետևանքովգյուղականշրջաններիցմայրաքաղաքիտարբերթաղերումհաստատւածբազմահազարհայութեանկարիքներիհրամայականից, հարկնկատւեցկազմակերպելտւեալվայրերիկրթականուազգային-հասարակականկեանքը: Եւչնայածվերոյիշեալբնակիչներիայնօրերիտնտեսականնեղպայմաններին, նրանքիվիճակիեղանիրենցներդրումովևթեմիազգայինիշխանութեանհովանաւորութեամբուբարերարներիօժանդակութեամբարագկերպովկառուցելդպրոցներ: Հետագայիննաև`եկեղեցիներ:

Արդ, հարկէրլրացնելնորաստեղծթաղամասերիհայմատաղսերնդիդաստիարակութեանընպաստողհամապատասխանկառոյցները: Այդբացըծածկելուհամարանհրաժեշտնկատւեցկեանքիկոչելհամարժէքհաւաքավայրեր` միութիւններ:

ԱյսուղղութեամբառաջինարձագանգըհնչեցմայրաքաղաքիարևելեանհատւածումգտնւողՎահիդիէ, Զարքեշ, Նարմաքհայահոծթաղերից (հետագայինՍասունքաղաքամաս):

   1963 թւականինմիքանիգաղափարականանձանցմտահղացումով, <<Ալիք>>հաստատութեանաջակցութեամբ, հիմքըդրւեցՀայՄշակութային<<Սիփան>>Միութեանը, որըկեանքիկոչւելուցիսկոյնևեթիրշուրջըհամախմբեցշրջանիհոծթւովհիմնականումդեռահասսերնդիներկայացուցիչներ, ծաւալելովլայնուաշխոյժգործունէութիւն:

<<Սիփան>>միութիւնըթեհրանահայկեանքում, իրհիմնադրմանթւականով, բազմաբնոյթաշխատանքներիսահմաններով, իրտեսակիմէջհանդիսացաւ<<Արարատ>>կազմակերպութիւնիցյետոյերկրորդմիաւորը, այնպէսինչպէսՀայկականլեռնաշխարհում, իրբարձրութեամբՍիփանիլեռնագագաթըերկրորդնէԱրարատիբարձունքիցյետոյ:

Բազմազանեն<<Սիփան>>միութեանգործունէութեանբնագաւառները.գրական-գեղարւեստական, մշակութային, մարզական, երգչախումբ, թատերական, սկաուտական, մանկականևերէցներիևայլբաժիններ:

ՏասնամեակներիընթացքումՄիութիւնըծրագրելէբազմաթիւայլազանձեռնարկներ` ոչմիայնմիութենականների, այլնաևհասարակութեանլայնխաւերիհամար, ինչպէս` Ապրիլի 24, Մայիսի 28, Փետրւարի 18, Վարդանանք, Հայմշակոյթիօր, Նորտարի, ՍուրբԶատիկ, Տեառնընդառաջևայլն: Նշելիէ, որՄիութեանհրաւէրովմայրաքաղաքիմտաւորականներիկողմիցտեղիենունեցելնաևհասարակականևազգայինուքաղաքականբովանդակութեամբդասախօսութիւններքաղաքամասիբնակիչներիհամար:

ԱկնբախէրՄիութեանցուցաբերածգործունէութիւննԻրանիիսլամականյեղափոխութեանօրերին, երբընդառաջելովազգ.Առաջնորդարանիկոչինև<<Ալիք>>օրաթերթիգծածուղուն, ՄիութիւնըկանգնեցԻրանիժողովրդիկողքինևիրանդամներըոչմիճիգչխնայեցինմասնակցութիւնբերելույեղափոխութեանյաջողութեանհամարտարւողպայքարին:

                                    _________________________________________

Կարևորէյիշատակել, որՄիութեանգրկումհասակնետածուդաստիարակութիւնստացածմիշարքանդամներ, ընդգրկւեցինթեմիազգայինմարմիններումուժողովներում:

<<Սիփան>>-ըգոյատևեցևզարգացումապրեցիրանշահախնդիրպատասխանատուներիուպարտականութիւններվարողներիթափածբոլորանւէրջանքերիշնորհիւ:

Նրաանդամներըյիսունտարիներշնչւեցինուսնւեցինայնտեղտիրողնպատակասլացգաղափարներով, համամարդկայինբարոյականսկզբունքներով, արդարութեան, ազատութեանևուրիշներիիրաւունքներըյարգելուբարձրարժէքիդեալներով:

Միութեաներկնակամարումկէսդարյարատևօրէնթևածեցինհամահայկականնշանակութեանանգերազանցելիըմբռնումները` Ապրիլի 24, Մայիսի 28, անկախութիւն, վերջիներկուտասնամեակներումնաևՍեպտեմբերի 21: ԱնդամներըսովորեցինյարգանքուերկրպագութիւնտածելդէպիՀայգիրնուգրականութիւնը, Հայոցպատմութեանէջերը:

ՆմանապէսնրանցուսուցանւեցյարգելունեցուկկանգնելԻրանիհողայինամբողջականութեանըևնրաժողովրդիանխախտիրաւունքներիպաշտպանութեանը:

Իրաւամբխիստխոշորէ<<Սիփան>>-իկատարածդրականդերընորսերնդիհասարակականկրթութեանգործում:

Պատկանտարածքումիրվայելածմեծվստահութեանշնորհիւտարիներիընթացքումհազարաւորերիտասարդներբախելովնրադուռըմուտքգործեցինայնտեղևմերւեցիննրաառաջադրածհասկացութիւններիհետ:

Յարգանքնրանւիրեալներին:

ԱյսօրևսՄիութիւնըշարունակելովիրհիմնադիրներիաւանդները` կանգնածամրակուռպատւանդանիվրայ, անյողդողդկերպովիփառսմերժողովրդիշարունակումէիրարգասալիցերթըևինչպէսերէկ,պատրաստակամէանսակարկկերպովծառայելնրան:

ՇնորհաւորՀայՄշակութային<<Սիփան>>Միւթեանյիսնամեակը:

 

 

 

 

ԸնկերԶավիկՔեշիշյանիհիշատակին

 

ՆրագործունէությունըորպեսԱզգայինհասարակականգործիչերկարատեւչեղավ, սակայնգործնականէրեւբեղնավոր.նա 198  -198  թ. ընկածժամանակահատվածումվարելովհայմշակութայինՍիփանմիությանվարչությաննախագահիպարտականությունները, իրկազմակերպչականունակություններով, իրկազմակերպչականխիզախեւհամարձակգործունէությամբհարազատմնալովմիությանհիմնականկոչումին` համախմբելերիտասարդականուժնուեռանդը, օգտագործելովմիջոցներըուհնարավորություններըբարձրացնելմիությանվարկնուհեղինակությունը:

    Այդամենիննահասելէրդժվարինուքրտնաջանաշխատանքիշնորհիվ:Հետևողականէրմիաժամանակշրջահայցեւսկզբունքային:

     Նախքանորոշումընդունելըմանրակրկիտկերպովվելուծությանէրենթարկումխնդրոառարկահարցը,խորհրդակցելովհամապատասխանանձանցհետ,հաշվիէւառնումամենմիմանրամասնություն,կշռադատումէրյուրաքանչյուրդրականուբացասականկողմերըկատարումիրվճռականորոշումըուգործնականքայլը, որնաչքի  էրընկնումխիզախությամբինքնատիպությամբեւլայնախոհությամբ:Հիշատակդմիշտվառ:

 

Շահէն Բաղրամեան

Պանծալի 50-ամյակ

Տիգրան Դավթյան

 

«Սիփան» միության հիսունամյա ուղին և նրա դաստիարակչական դերն ու արժեքը գնահատելու համար պետք է մտովի վերադառնալ 1960-ական թվականներ՝ Թեհրանի արևելյան հատվածի հայկական թաղամասեր: 1946-7 թվականների մեծ հայրենադարձության հանկարծակի դադարեցումից հետո Թեհրանի որոշ թաղերում ու այդ շարքում արևելյան Նարմաք-Զարքեշ-Վահիդիե  թաղերում հաստատվել էին երկրի կենտրոնական շրջաններից եկած հայեր, որոնք գյուղերում վաճառել էին իրենց ունեցվածքը Հայաստան տեղափոխվելու համար և հիմա ճարահատյալ պատրաստվում էին մայրաքաղաքային այդ ժխորում նոր կյանք սկսել: Նրանց գերակշռող մասի մոտ տիրում էր տնտեսական անմխիթար վիճակ, իսկ համախմբվածության առումով մոտակայքում չկային հայկական դպրոցներ, չկար եկեղեցիև մշակութային կյանք: Թեհրանի համայնքային ղեկավարները և գավառներից եկած առավել երևելի ու ազդեցիկ դեմքերը նախ հիմնում են երկու հայկական դպրոց՝«Նայիրի» և «Թունյան» անուններով, ապա ձեռնամուխ են լինում սբ Թարգմանչաց եկեղեցու կառուցման:

Սփյուռքյան պայմաններում որպես ազգ գոյատևելու այդ կարևոր կռվանների հիմնման զուգահեռ, քաղաքամասի մի խումբ մտավորականներ, որոնք առավելապես հարում էին Հայ Յեղափոխական Դաշնակցության՝1963 թվականին հիմնում են Հայ մշակութային «Սիփան» միությունը, ապա մի խումբ բարերարների և կուսակցության օժանդակությամբ կառուցում են նաև միության կենտրոնատեղին: Սկզբնական շրջանում միությունն ուներ երեք սենյակով և բակով մի շենք, ապա դա մի քանի փուլով ընդարձակվեց և ստացավ այսօրվա հոյակապ շենքի և հարմարության տեսքը: Հիմնադիրները ջանում են միության կենտրոնատեղին լինի հայկական թաղերի կենտրոնական հատվածում, որպեսզի Նարմաք-Զարքեշ-Վահիդիե  թաղերի պատանիներն ու երիտասարդները  հեշտությամբ միություն հաճախեն, ուստի և ընտրվում է այսօրվա տեղը՝ այդ թաղերի կապող հանգույցում: Իրանի իսլամական հեղափոխության օրերին այդ շրջանի հայ երիտասարդները թաղամասն անպաշտոն կերպով մկրտում են «Սասուն» անունով:

Միությունը համախմբում է շրջանի երիտասարդներին. կազմվում է գրադարան, գրական և արվեստից խմբեր, երգչախումբ, թատերախումբ, սկաուտական և մարզական խմբեր, հետագայում նաև երեցների բաժին: Միությունը գրանցվում է երկրի մարմնակրթական ընդհանուր կազմակերպությունում, մասնակցում է համաքաղաքային և համերկրային մրցաշարերի և Իրանի համահայկական խաղերին: Միության վարչությունը կապ է պահպանում  Խորհրդային Հայաստանի «Սփյուռքահայության հետ կապի կոմիտե»ի հետ և պարբերաբար ստանում է հայկական գրականություն և մամուլ. Հայաստանի անկախումից հետո այդ կապերն ավելի սերտանում են և «Սիփան»ի անդամները Հայաստանի Հանրապետության Մշակույթի և Սփյուռքի նախարարությունների հրավերով մասնակցում են բազում փառատոների, խորհրդաժողովների և բանակում-ճամբարների: Միություն են այցելում նաև մեծ թվով հայաստանյան մարզա-մշակութային պատվիրակություններ: Սերտ կապեր է հաստատվում նաև սփյուռքի գրական, մշակութային, մարզական և սկաուտական շրջանակների հետ:         Յոթանասունական թվականներին, երբ դեռ երիտասարդները չունէին այսօրվա բազում զբաղումներն ու հաղորդակցման արդիական միջոցները և գոյություն ունէր նաև նոր սերնդի շեղվելու և գայթակղություններով տարվելու վտանգը, «Սիփան»ի մարզիկների յուրաքանչյուր ելույթը տոն էր թաղամասի երիտասարդների համար: Մրցաշարը «Ամջադիե»ում լիներ, Նովբահարի «Արարատ»ում կամ Նոր-Ջուղայում, հարյուրավոր կողմնակիցներն այնտեղ էին, որպեսզի քաջալերեն «Սիփան»ի մարզիկներին: Բռնցքամարտի կամ բասկետբոլի համապետական մրցույթների ժամանակ պարսիկ հայրենակիցները և պետական այրերը զարմացած  էին թե ինչպես կարելի է մարզական մի ակումբ այսքան երկրպագու հավաքել իր շուրջ, իսկ «Սիփան»ի կանանց վոլեյբոլի խմբի համահայկական  մրցաշարի չեմպիոն դառնալը տոնվեց մինչև առավոտ:

Հետագայում քաղաքամասում ձևավորվեց եկեղեցական թեմի աշխատանքներն ու  եկեղեցական խորհուրդը, հիմնվեցին նոր հայկական դպրոցներ՝ «Հ. Թովմասյան», «Ա. Սողոմոնյան» և «Իրան Փիրուզ» (Օֆող ռոշան-Բասիր), «Աթաբեկ» ու «Սասուն» մանկապարտեզները և մի քանի միություններ. Իրանի իսլամական հեղափոխությունից հետո մեծ աշխուժություն տիրեց նաև երկրի խորհրդարանում ներկայացված հայ պատգամավորի ընտրության գործընթացում և «Սիփան»ի հիմնադիր սերնդից ևս թեկնածուներառաջադրվեցին, եկեղեցական կյանքում ևս աշխուժացավ կյանքը,ընտրվեց Թեհրանի թեմի պատգամավորական ժողովում «Սասուն»ը ներկայացնող 12-հոգիանոց կազմը, որոնց շարքում էին նաև «Սիփան»ի անդամներից, հետագայում նույն կազմից ընտրվեցին նաև Թեմական խորհրդի անդամ ու նաև ատենապետ: 1979 թվականի Իրանի հեղափոխության փոթորկալի օրերին «Սիփան»ը շրջանի երիտասարդների օգնությամբ և քաղաքային նորաստեղծ իշխանության աջակցությամբ կազմակերպեց հայկական թաղերի պաշտպանության գործը: Իրանի խառնաշփոթ այդ օրերին ցավոք Թեհրանի և Նոր-Ջուղայի հայ համայնք թափանցեցին օտար ուժերին կապված անհատներ, որոնք փորձեցին խանգարել հայերի համախումբ կյանքը. «Սիփան»ը  որպես հայկական իրավունքների և ազգային հաստատությունների պաշտպան այդ առումով ևս դարձավ մայրաքաղաքի հայության իրավունքների պաշտպանության միջնաբերդըև ձախողեցրեց  դրսի ուժերի պատրաստած նախագծերը:

Փոթորկահույզ այդ օրերի հանդարտումից հետո մեծավ մասամբ հենց «Սիփան»ում կազմակերպչական բավական փորձ կուտակած անհատները հիմնեցին նոր միություններ՝ «Սանահին», «Արմենուհի», կանանց եկեղեցասեր և բարեսիրական, «Փերիոյ կրթասիրաց»ի մասնաճյուղ, իսկ ավելի ուշ ստեղծվեց նաև «Րաֆֆի մարզական համալիրը»: Այսպիսով շրջանում մշակութային կյանքն աշխուժացավ և ավելի շատ անհատներ ու հատկապես երիտասարդներ ներգրավվեցին ազգային-եկեղեցական ու հասարակական աշխատանքներում:

«Սիփան»ը ունեցել է ավելի քան հազար անդամ, իսկ հարյուրավոր թաղեցիներ ու հյուրեր ևս մասնակցել  են միության տարբեր միջոցառումներին: Համազգային կամ համայնքային որևէ ամյակ կամ առիթ չէր վրիպում միության պատասխանատուների աչքից: 1964 թվականի ապրիլին միությունում առաջին անգամը լինելով հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակին հանդիսություն կազմակերպվեց, ամեն տարի անխտիր կերպով տոնվում էր Հայ մշակույթի օրը, ոգեկոչվում էր հայոց պետականության հիմնադրման և անկախության տոն՝ մայիսի 28-ը, մեծարվում էին հայ գրողներն ու մշակույթի մյուս գործիչները, միության հարկի տակ իրենց առաջին փորձերն էին կատարում ապագա գրողներն ու բանաստեղծները, դերասաններն ու երգիչները և քաջալերվում էին գիտությունն ու կրթությունը: Իրանի համալսարաններ ընդունվող երիտասարդները մեծարվում էին առանձնապես և կազմվում էր ուսանողական խմբակներ: «Սիփան»ի վաստակավոր մարզիչների հմուտ ձեռքերով կերտվել են Իրանի և Ասիայի բռնցքամարտի, թեթև ատլետիկայի, բասկետբոլի և ֆուտբոլի առաջատարներ:

            Կատարյալ զոհողություն և հերոսություն կարելի է համարել «Սիփան»ում հասակ նետած սերնդի աշխատանքը: Հիանալ կարելի է այն սերնդի վրա, որն օրվա աշխատանքի ավարտին կտրվելով իր տնից ու հանգստի ժամից, զբաղվել է միութենական աշխատանքով, առանց նյութական ակնկալիքի հավաքական գործի է մասնակցել, օրեր շարունակ հերթապահել է համահայկական ու նահանգային մրցումներին, սկաուտական բանակումներին, գրադարանում և գրական խմբակներում, երգչախմբային ու թատերական բեմադրություններին, շենքի շինարարության, սբ Թադեի վանքի ուխտագնացության կամ Ամանորի ու սբ Զատկվա տոներին և զանազան տոնավաճառներին ու դաշտահանդեսներին և դեռ ինքն էլ  ֆինանսապես օգնել է:

            «Սիփան» միության այս բեղմնավոր 50-ամյակի օրերին անհրաժեշտ է առաջին հերթին գլուխ խոնարհել հիմնադիր սերնդի հանդեպ, առողջություն և արևշատություն մաղթել ողջերին և հարգանքարտահայտել մեզանից առհավետ բաժանված միութենականների  հիշատակի առջև: Փառք ու պատիվ անցնող հիսուն տարվա միութենականներին  և նրանց վաստակին. Իրանում լինեն նրանք, Հայաստանում կամ այլուր, թող միշտ հիշեն իրենց սիրելի միության ,որի հետ կապված են բազում հուշերով և շարունակեն իրենց նպաստը բերել հարազատ օջախին:

Ուժ, եռանդ ու կորով մաղթենք միությունը իրենց ամուր ձեռքում պահող շնորհաշատ նոր սերնդին և նրանց ցանկանանք բեղմնավոր աշխատանք ու նորանոր հոբելյաններ:

Շնորհավոր մեր սիրելի միության պանծալի հիսնամյակը:

 

 

 

 

 

 

 

 

38IMG_6662ՀԱՂՈՐԴԱԳՐՈՒԹԻՒՆ

Այս տարի՝ 2013 թւականին,   Հ. Մ. «Սիփան» միութիւնը բոլորում է իր հիմնադրման

50-ամեակը:

50 տարիներ անընդմէջ Սիփան միութիւնը Սասուն քաղաքամասում իր կարեւոր դերն  է ունեցել հայեցի դաստիարակութեան եւ ազգային նկարագրի պահպանման գործում:

Նոյն կապակցութեամբ հովանաւորութեամբ Թեմիս Առաջնորդ Գերշ. Տ. Սեպուհ Ս. Արք. Սարգսեանի կեանքի է կոչւել յանձնախումբ՝ Հ.Մ. «Սիփան» միութեան 50-ամեակին նւիրւած ձեռնարկները կազմակերպելու նպատակով:

Յանձնախմբի անդամներն են՝

Հայկազ Շիրւանեան                     Նախագահ
Մառիթա Աղաջանեան              Քարտուղար
Արմէն Հայրապետեան              Նիւթականի պատասխանատու
Գէորգ Աբուլեան                           Խորհրդատու (Հիմնադիր սերնդից)
Մադլէն Քեշիշեան                      Խորհրդատու
Հրաչ Իսախանեան                      Խորհրդատու
Էլմա Իսախանեան                     Խորհրդատու
Նորիկ Աբրահամեան                 Խորհրդատու(Հիմնադիր սերնդից)
Լոռեթա Բանդարեան                Խորհրդատու

Գէորգ Իսրայէլեան (Վարչութեան կապ)

 

 

Հաղորդագրութիւն

        Ազգային Մարմիններից, միութիւններից, ընկերներից  և բարեկամներից,  ովքեր կը ցանկանան իրենց ուղերձը ձօնել միութեանս հիմնադրման   50-ամեակին կը խնդրենք մինչև  օգոստոսի 31-ը իրենց ուղերձը ուղարկել միութեանս հասցէին:

Նոյնպէս տարբեր միջոցառումների ընթացքում արձագանագելու նպատակով գրչարւեստին յարող անձանց կոչ ենք ուղղում Միութեան 50-ամեակին նւիրած իրենց ստեղծագործութիւնները (բանաստեղծութիւն, արձակ ,  կարգախօսային բնոյթ կրող գրառումները)  ուղարկել նշւած հասցէին:

Երախտապարտ կը լինենք նաեւ ձեր անձնական արխիւներում ունեցած միութեանս անցեալին վերաբերող լուսանկարները, արձանագրութիւններն ու փաստաթղթերը, յետ վերադարձնելու պայմանով, 50-ամեակին նւիրւած գրքով հրապարակելու համար   ուղարկել ներքոյիշեալ հասցէին կամ տրամադրել յանձնախմբիս անդամներին ոչ ուշ քան՝  սեպտեմբերի 30-ը:

Հասցէ՝ 

تهران – خیابان دماوند – ایستگاه پل – خیابان باختر – کوی زرکش  کدپستی:16449

          Հեռ:77828140, 77819191    fax:77823303     email:sipansoc@yahoo.com

Յարգանօք՝

Հ. Մ. «Սիփան» Միութեան

Հիմնադրման 50-ամեակի յոբելենական յանձնախումբ

 

 

——————————————

50-2

Հ. Մ. «Սիփան» միութեան հիմնադրման 50-ամեակին նւիրւած ձեռնարկների նախաձեռնող յանձնախումբը յունիսի 2-ին վաստակաւոր միութենականներին խորհրդակցական հանդիպման էր հրաւիրել:
50-ամեակի յանձնախմբի նախագահ Հայկազ Շիրւանեանը կատարւած ու նախագծւած ծրագրերի մասին զեկոյց ներկայացնելով՝ անցաւ օրակարգի յաջորդ կէտին, որով փորձ արւեց ժողովի հրաւիրւած ներկաների արտայայտած առաջարկների ու կարծիքների մասին գաղափար կազմելով՝ արձանագրել դրանք՝ որպէս նախաձեռնւող ծրագրերի կատարելագործման կարեւոր հիմքերի: Հանդիպման ընթացքում բարձրաձայնւած առաջարկները՝ կապւած որոշ ծրագրերի հետ, յաճախ առնչւած էին լինում մեծ ծախսերի հետ, որոնց մասին էլ նշւեց, որ միութիւնս կանգնած լինելով իր նիւթական ծանրագոյն վիճակում՝ դրանք այս պահին կարելի է միայն արձանագրել, սակայն օրակարգում լինել առայժմ չեն կարող:

50-1

Նախաձեռնւող ծրագրերի որակաւորման գործընթացը վերահսկող յանձնախումբ կեանքի կոչելու մասին որոշումը նաեւ հաստատւեց ժողովականների միաձայն որոշմամբ:
Յանձնախմբի նախագահը շնորհակալութիւն յայտնելով ներկաների ցուցաբերած ակտիւութեան համար՝ յոյս յայտնեց, որ 50-ամեակի յանձնախումբը կեանքի կոչւող ենթայանձնախմբերի կազմում դարձեալ ժողովականների ներկայութիւնը զգալու առիթներ դեռ ունենայ:

Հ. Մ. «Սիփան» միութեան
Հանրային կապ